Welke oogoperatie voor welk ooggebrek?

Dit zijn de verschillende oogaandoeningen

Bijziendheid 

Lichte bijziendheid tot -4,00 dioptrie kan worden gecorrigeerd door een eenvoudige laserbehandeling met een perfect visueel resultaat in meer dan 95% van de gevallen. Voor matige bijziendheid (-3,00 tot -9,00 dioptrie) leidt lasik in 85% van de gevallen tot een uitstekend resultaat. Een bijstelling kan nodig zijn en is mogelijk in de resterende 15% van de gevallen. Lasik of intraoculaire implantaten worden aanbevolen voor bijziendheid van -9 tot -13 dioptrie. Ten slotte lijkt het bijziendheidsimplantaat het meest aangewezen voor bijziendheid van meer dan -13 dioptrie.

Verziendheid 

De voorkeurschirurgische techniek is lasik. Voor verziendheid van minder dan 4 dioptrie is de correctie technisch eenvoudig en zijn de resultaten betrouwbaar en reproduceerbaar. Bij verziendheid van meer dan 4 dioptrie is de verbetering zeker, maar regressie is mogelijk, waardoor de patiënt in bepaalde omstandigheden toch correctieglazen moet dragen.

Astigmatisme 

De lasertechnieken slijpen de ene meridiaan dieper dan de andere. Hierdoor is een correctie tot 6 dioptrie astigmatisme mogelijk. Een volledige correctie kan echter niet worden gegarandeerd bij sterk astigmatisme. Het is evenwel mogelijk om opnieuw te opereren bij onvoldoende correctie. In alle gevallen geeft lasek een nauwkeurigere correctie dan lasik, omdat het vlap beter gecentreerd en regelmatiger is. Het resultaat kan verder worden verbeterd met irisherkenning.

Presbyopie 

De ingreep richt zich op personen ouder dan 45 jaar die zonder leesbril willen doen. Presbyope personen ondervinden vaak intolerantieproblemen of complicaties met contactlenzen, waardoor zij kiezen voor een operatie: de aanvragen worden steeds frequenter.

In het algemeen wordt eerst één oog geopereerd, waarna de operatie van het tweede oog de visie kan bijsturen naar wens van de patiënt. Het verdient daarom de voorkeur het tweede oog te corrigeren na stabilisatie van de visie van het eerste oog.

Een nauwkeurig operatieprogramma voor de correctie van presbyopie wordt voor elke patiënt individueel berekend met behulp van een computer. De operatietechnieken zijn divers: laser, implantaten... De laserbehandeling creëert een progressief optisch oppervlak dat zorgt voor een "multifocaal" hoornvlies dat presbyopie corrigeert. Het midden van het hoornvlies wordt de zone voor nabijzicht.

De perifere zone zorgt voor het zien op afstand en de tussenzone voor het zien van dichtbij. Een lichte voorkeur kan worden overwogen waarbij het dominante oog meer geschikt is voor veraf zien en het niet-dominante oog meer voor lezen. De PRELEX-techniek (PREsbyopic Lens EXchange) is de toepassing van cataractchirurgietechnieken met multifocale implantatie voor de correctie van presbyopie en eventueel geassocieerde verziendheid of bijziendheid. De presbyope lens wordt vervangen door een multifocaal implantaat dat de correctie van ver-, tussenafstand- en dichtbijzicht mogelijk maakt.

Een correctie is soms noodzakelijk bij activiteiten die een grote visuele nauwkeurigheid vereisen (nachtelijk autorijden, borduren, ...). 

Maar volgens klinische studies voeren 90% van de mensen die dit type implantaat in beide ogen dragen, dagelijkse taken uit zonder bril.

De sterkte van het implantaat wordt nauwkeurig berekend via echografie. Omdat het oog een levend weefsel is, zijn de metingen niet altijd absoluut nauwkeurig (nauwkeurigheid van ongeveer 0,75 dioptrie). De implantaten van de nieuwste generatie veroorzaken minder bijwerkingen (halo's rond lichtpunten, verblinding, verminderd contrastzicht, ...) dan de vroeger gebruikte implantaten, maar 12% van de patiënten ondervindt toch hinder. Ze zijn soms voorzien van een UV-filter. De patiënt moet echter gemotiveerd zijn en realistische verwachtingen hebben over de visuele resultaten. Het implantaat kan ook vóór de iris worden geplaatst (voorste kamerhoek-implantaat).

De sclerale expansie-ingreep vergroot op haar beurt de werking van de ciliaire spier om een zekere "accommodatie" te herstellen en presbyopie te compenseren. De ingreep bestaat uit het implanteren van 4 PMMA-banden in het sclera, achter de limbus, boven, onder, rechts en links.

Deze banden zijn bedoeld om het sclera op te tillen, en daardoor aan de zonula te trekken die de lens ondersteunt, om de lens van het sclera te verwijderen en de lens opnieuw te laten accommoderen. Deze techniek is momenteel in studie. De bijziende persoon van meer dan 40 jaar die niet geopereerd is, kan in de meeste gevallen zonder correctieglazen lezen. Als hij voor bijziendheid geopereerd is, heeft hij een leesbril nodig.

Er bestaan meerdere mogelijkheden om bijziendheid en presbyopie tegelijk te compenseren:

monovisie of bascule: één oog wordt licht bijziend gelaten om nabijzicht mogelijk te maken, het andere oog wordt perfect gecorrigeerd voor veraf. Een cerebrale aanpassing is noodzakelijk, omdat de twee ogen nooit tegelijkertijd scherp zien. Deze techniek geeft niet altijd bevredigende resultaten vanwege dit onevenwicht.

Een simulatie is mogelijk vóór de operatie met contactlenzen die het postoperatieve resultaat nabootsen. Bij een slecht resultaat is het mogelijk het bijziende oog opnieuw te opereren en te corrigeren voor veraf. De correctiemethode kan, afhankelijk van de ernst van de bijziendheid, een laser van het type PKR, lasik, lasek of een implantaat zijn.

bifocaliteit of progressiviteit: de cerebrale flexibiliteit van de patiënt is in dit geval zeer belangrijk, net als bij bifocale of progressieve lenzen. Verschillende technieken zijn nog in evaluatie. Laser is mogelijk, evenals de plaatsing van een multifocaal implantaat.

In tegenstelling tot bijziendheid corrigeert de behandeling van verziendheid gedeeltelijk ook oudzichtigheid. Bij 80% van de patiënten maakt een chirurgische correctie van verziendheid het soms mogelijk zonder lenzen voor nabijzicht te doen. De gebruikte techniek kan een laser of een unifocaal of progressief implantaat zijn.

Astigmatisme en presbyopie 

Zoals bij eenvoudig astigmatisme zal de combinatie van de twee refractieve afwijkingen worden beoordeeld op basis van de geassocieerde aandoening, bijziend of verziend. Het is mogelijk een implantaatplaatsing te combineren met een laser om presbyopie te corrigeren via een implantaat (er bestaan geen astigmatisme-implantaten) en astigmatisme via laser.

Ontdek ook ons uitgebreid dossier over de oplossingen die bestaan voor het corrigeren van visuele afwijkingen.

Risico's die gelden voor alle refractieve chirurgie

Het resultaat hangt af van het genezingsproces en is daardoor sterk wisselend van persoon tot persoon. Een aanvullende correctie met bril, contactlenzen of heroperatie is soms noodzakelijk. 

Refractieve chirurgische ingrepen, zoals alle chirurgische ingrepen, zijn niet zonder risico's, ook al zijn deze klein. Complicaties zijn altijd mogelijk. Denk aan het waarnemen van halo's, een neiging tot verblinding, een verminderde gezichtsscherpte (ook als gecorrigeerd), hinder bij nachtzicht, dubbelzicht en beeldvervorming. Deze complicaties kunnen soms een medische of chirurgische behandeling vereisen. 

Men schat de peroperatieve complicaties (tijdens de operatie) op 0,3% tot 1% en de postoperatieve complicaties van refractieve chirurgie op 1 tot 2%. 

Deze ingreep is bijzonder populair en kent momenteel een sterke opmars, ook al zijn de langetermijneffecten nog niet bekend. Daarvoor zal men nog enkele jaren moeten wachten.